با فروپاشي امپراطوري عثماني و استيلاي كشورهاي اروپايي بر كشورهاي مسلمان در سال 1924، مسلمانان با تشكيل جنبش هاي مختلف سعي بر كوتاه كردن دست استعمار از كشورهاي خود داشتند.
در سال 1928 ميلادي جنبش اخوان المسلمين توسط شيخ حسن بن احمد بن عبدالرحمن البنا معروف به «حسن البنا» در شهر اسماعيليه مصر تشكيل شد. اين نهضت به تأثير از انديشه هاى سيد جمال الدين و با هدف مبارزه با اشغالگرى اين كشور از سوى بريتانيا و آزادى همه امت اسلامى از زير يوغ استعمار و بازگشت به نظام و ارزش هاى اسلامى تأسيس شد. حسن البنا آموزگار تحصيل کرده ای بود که دوری مردمان جامعه اش را از تعاليم اسلامی مهمترين عامل عقب ماندگی و پذيرش استعمار می دانست. وي در سال 190۶ ميلادي در دهكده محموديه واقع در دلتاى نيل مصر و در خانواده اي مذهبي متولد شد. او تحصيلاتش را در قاهره تكميل و سپس به دبيرى پرداخت، ولى با مشاهده فساد اخلاقى، عقايد انحرافى و سلطه خارجيان بر مصر، نهضت اخوان المسلمين را زماني كه تنها 2۲ سال داشت تأسيس نمود.
جنبش اخوان در مصر به صورت يك تشكيلات جامع ظهور كرد، به گونه اى كه فقط يك نهضت سياسى نبود، بلكه يك واحد فرهنگى، يك مؤسسه اقتصادى، يك بينش اجتماعى بود كه توانست طرف مدت شش سال مدارس، مساجد و كارخانه هاي متعددي را براي كمك به اقشار كم درآمد تأسيس كند. بتدريج در ديگر كشورهاى اسلامى ايده ها، هدفها و تشكيلات اخوان المسلمين به عنوان يك الگوى مناسب مبارزه ضد دولتهاي استعماري پذيرفته و به كار بسته شد. مبارزه و فعاليت سياسى بيش از هفتاد ساله اخوان المسلمين، نتايج و پيامدهاى داخلى و خارجى به دنبال داشته است كه مهمترين آنها زنده كردن اميد به نجات مردم مصر و مسلمانان از سلطه اجانب و تشكيل ديگر گروه هاي مشابه در اردن، سودان و سوريه و همچنين همبستگي اعراب و تلاش براي آزادسازي فلسطين بود.
حسن البناء در سن چهل سالگي در راه هدفهاى اخوان چند بار بازداشت و يا تبعيد شد و سرانجام هم در سال 1949 ميلادي در مقابل ساختمان خانه جوانان مسلمان مصر به دست افراد ناشناسى به شهادت رسيد.
شايان ذكر است كه تفكر البناء در قالب جنبش اخوانالمسلمين در بيش از هفتاد كشور جهان گام حضور ميزند.در ايران نيز از بدو انقلاب ملت ايران شروع به فعاليت نموده كه بارزترين شخصيت آن استاد شهيد ناصر سبحاني رحمه الله بود كه در دوران پس از جنگ در سال ۱۳۶۹ به دار آويخته شد و اكنون نيز به نام "جماعت دعوت و اصلاح ايران" در بيش از ۱۰ استان اهل سنتنشين ايران حضور جدّي و مؤثر دارد.
روحش شاد و راهش مستدام و پر رهرو باد
منبع : کیله شین
